20-03-2026, 17:15

Superkompüterlərin kvadrilyon gücü

Müasir dövrdə informasiya texnologiyalarının sürətli inkişafı nəticəsində superkompüterlər insanlığın ən mürəkkəb elmi və texnoloji problemlərinin həllində əsas alətlərdən birinə çevrilmişdir.

Pressline.az xəbər verir ki, dünyadakı ən sürətli superkompüterlər saniyədə kvadrilyon əməliyyat həyata keçirmək qabiliyyətinə malikdir. Kvadrilyon, yəni 10¹⁵ ölçü vahidi, hesablama gücünün qiymətləndirilməsində istifadə olunan FLOPS göstəricisində mühüm mərhələ hesab olunur və bu səviyyə “petaflops” kimi tanınır.

Bu cür yüksək performanslı sistemlər minlərlə, hətta milyonlarla paralel işləyən prosessor nüvələrinin sinxron fəaliyyətinə əsaslanır və mürəkkəb riyazi modelləşdirmə, iqlim dəyişikliklərinin proqnozlaşdırılması, molekulyar biologiya, süni intellekt və astrofizika kimi sahələrdə fundamental irəliləyişlərə imkan yaradır. Paralel hesablama arxitekturası böyük problemləri daha kiçik hissələrə bölərək eyni anda emal etməyə şərait yaradır və nəticədə ümumi icra müddəti əhəmiyyətli dərəcədə azalır.

Superkompüterlərin bu səviyyəyə çatması yalnız texniki nailiyyət deyil, həm də enerji effektivliyi, soyutma sistemləri və proqram təminatının optimallaşdırılması sahələrində ciddi innovasiyaların tətbiqini tələb edir. Bu sistemlər elmi tədqiqatların sürətini artırmaqla yanaşı, sənaye, müdafiə və iqtisadi planlaşdırma kimi sahələrdə də strateji əhəmiyyət kəsb edir və gələcəkdə daha güclü hesablama texnologiyalarının yaranması ilə bu inkişafın davam edəcəyi gözlənilir.

Xəbər lenti