24-03-2026, 15:00

Gecə uçan quşların ulduz sirri

Pressline.az xəbər verir ki, bəzi köçəri quş növləri gecə saatlarında uzun məsafəli uçuşlar zamanı səma cisimlərindən, xüsusilə ulduzların mövqeyindən istiqamət təyini üçün istifadə edirlər. Bu davranış onların naviqasiya sisteminin mühüm hissəsini təşkil edir və elmi tədqiqatlarla sübut olunmuşdur.

Araşdırmalar göstərir ki, quşlar təkcə ayrı-ayrı ulduzları deyil, bütövlükdə ulduz səmasının strukturunu və onun fırlanma xüsusiyyətlərini yadda saxlayırlar. Xüsusilə Polaris kimi sabit görünən ulduzlar şimal istiqamətinin müəyyən edilməsində mühüm rol oynayır. Bu mexanizm sayəsində quşlar minlərlə kilometr məsafəni dəqiq istiqamətdə qət edə bilirlər.

Eksperimental mühitlərdə, o cümlədən planetarium şəraitində aparılan müşahidələr zamanı süni şəkildə dəyişdirilmiş ulduz xəritəsi quşların uçuş istiqamətinə birbaşa təsir göstərmişdir. Bu fakt onların ulduzlardan aktiv şəkildə istifadə etdiyini təsdiqləyir.

Bununla yanaşı, quşların naviqasiya sistemi çoxşaxəlidir. Onlar Yer kürəsinin maqnit sahəsi, günəşin mövqeyi və ətraf mühitin digər vizual və sensor məlumatlarını da istiqamət təyini üçün birgə şəkildə istifadə edirlər. Bu kompleks yanaşma quşların müxtəlif hava və coğrafi şəraitlərdə belə dəqiqliklə hərəkət etməsinə imkan yaradır.

Bu fenomen heyvan davranışları və bioloji naviqasiya sahəsində mühüm tədqiqat istiqamətlərindən biri hesab olunur və müasir texnologiyaların inkişafına da ilham verən təbii mexanizmlərdən biri kimi qiymətləndirilir.

Xəbər lenti