31-03-2026, 10:00

Yuxuların elmi izahı və niyə yuxu görürük

Yuxu insan həyatının ayrılmaz hissəsidir və hələ də tam izah olunmamış mürəkkəb proseslərdən biri hesab olunur. İnsanlar hər gecə bir neçə dəfə yuxu görsələr də, bu görüntülərin səbəbi və funksiyası uzun illərdir elmi araşdırmaların mövzusudur.

Pressline.az xəbər verir ki, yuxular əsasən REM (Rapid Eye Movement) fazasında baş verir. Bu mərhələdə beyin yüksək aktivlik göstərir, lakin bədən demək olar ki, hərəkətsiz vəziyyətdə olur. Alimlər hesab edir ki, yuxular yaddaşın möhkəmləndirilməsi və emosional məlumatların emalı ilə bağlıdır.

PsixologiyaNevrologiya sahəsində aparılan tədqiqatlar göstərir ki, yuxular beynin gün ərzində toplanmış informasiyanı “sıralaması” və lazımsız məlumatları aradan qaldırması prosesinin bir hissəsidir. Bu səbəbdən yuxu görmək öyrənmə və yaddaş üçün mühüm rol oynayır.

Bəzi nəzəriyyələrə görə, yuxular insanın emosional vəziyyətini tənzimləyir və stressin azalmasına kömək edir. Digər yanaşmalara əsasən isə yuxular təhlükəli situasiyaların “simulyasiyası” kimi çıxış edərək beynin mümkün risklərə hazırlaşmasına xidmət edir.

Bununla yanaşı, yuxuların məzmunu çox vaxt real həyat təcrübələri, qorxular və arzularla əlaqəli olur. Bu isə göstərir ki, yuxu yalnız bioloji deyil, həm də psixoloji prosesdir.

Yuxular insan beyninin həm informasiya emalı, həm də emosional balansı qorumaq üçün istifadə etdiyi mürəkkəb və çoxfunksiyalı mexanizm kimi qiymətləndirilir.

Xəbər lenti