21-03-2026, 09:15

21 Martın beynəlxalq əhəmiyyəti: Bu tarix niyə bu qədər vacibdir

Təqvimdə bəzi günlər var ki, həm təbiət hadisələri, həm də tarixi və sosial proseslərlə əlaqəli şəkildə xüsusi məna qazanır. 21 mart da belə günlərdən biridir və müxtəlif sahələri əhatə edən bir neçə beynəlxalq günün eyni tarixdə qeyd olunması ilə seçilir.

Pressline.az xəbər verir ki, bu tarix həm qədim ənənələrin, həm də müasir qlobal təşəbbüslərin kəsişdiyi mühüm zaman nöqtəsi hesab olunur.

Novruz Bayramı – yaranma tarixi, səbəbi və qeyd olunduğu ərazilər

21 mart tarixində qeyd olunan bu bayramın kökləri minilliklər əvvələ, qədim zərdüştilik dövrünə qədər uzanır. Bahar bərabərliyi ilə eyni günə təsadüf etməsi təsadüfi deyil, çünki bu tarix gecə ilə gündüzün bərabərləşdiyi astronomik məqamdır. Əsas məqsəd təbiətin yenilənməsini, həyatın dövri davamlılığını simvolizə etməkdir. Bu bayram xüsusilə Azərbaycan, İran, Türkiyə və Orta Asiya regionunda geniş şəkildə qeyd olunur və zamanla milli-mədəni identikliyin əsas elementlərindən birinə çevrilib.

Beynəlxalq Meşələr Günü – nə vaxt və niyə təsis olunub

21 mart tarixinin bu gün kimi seçilməsi Birləşmiş Millətlər Təşkilatı tərəfindən 2012-ci ildə həyata keçirilib. Məqsəd meşələrin qlobal ekosistemdə roluna diqqət çəkmək, iqlim dəyişikliyi və biomüxtəlifliyin qorunması məsələlərini gündəmdə saxlamaqdır. Meşələrin məhv edilməsi və bunun ekoloji tarazlığa təsiri bu günün yaranmasının əsas səbəblərindən biridir.

Beynəlxalq Daun Sindromu Günü – yaranma səbəbi və mahiyyəti

Bu günün qeyd olunması 21 mart tarixinin simvolik mənası ilə bağlıdır. Daun sindromu 21-ci xromosomun üç nüsxədə olması ilə xarakterizə olunur və tarix də bu səbəbdən 21/3 kimi seçilib. Bu təşəbbüs ilk dəfə beynəlxalq səviyyədə 2000-ci illərin əvvəllərində irəli sürülüb və daha sonra Birləşmiş Millətlər Təşkilatı tərəfindən rəsmi status alıb. Məqsəd cəmiyyətin maarifləndirilməsi və bu fərqliliyə malik insanların hüquqlarının qorunmasıdır.

Beynəlxalq Poeziya Günü – yaranma məqsədi və tarixi

21 mart tarixi 1999-cu ildə UNESCO tərəfindən poeziyanın təşviqi üçün seçilib. Bu günün əsas məqsədi ədəbi yaradıcılığı stimullaşdırmaq, dillərin qorunmasına və mədəni müxtəlifliyin inkişafına dəstək verməkdir. Poeziya insan düşüncəsinin və emosiyalarının ifadə vasitəsi kimi bu gün xüsusi olaraq ön plana çıxarılır.

Beynəlxalq Irqçiliklə Mübarizə Günü – tarixi və yaranma səbəbi

Bu günün əsası 1960-cı il tarixində Şarpevil şəhərində baş verən Şarpevil qətliamı ilə bağlıdır. Həmin hadisə zamanı aparteid rejiminə qarşı etiraz edən dinc insanlar güllələnmişdi. Bu faciədən sonra Birləşmiş Millətlər Təşkilatı 21 mart tarixini irqçiliklə mübarizə günü elan edib. Məqsəd bərabərlik və insan hüquqlarının qorunmasına diqqət çəkməkdir.

21 mart həm qədim sivilizasiyalardan gələn ənənələri, həm də müasir dünyanın sosial və ekoloji problemlərinə yönəlmiş təşəbbüsləri birləşdirən nadir tarixlərdən biri kimi qəbul olunur.

Xəbər lenti