17.03.2026

Yer üzərində qazılmış ən dərin quyu 12 kilometrdən bir qədər artıqdır

Yer kürəsinin daxili quruluşu elm üçün hələ də tam öyrənilməmiş sahələrdən biridir. Pressline.az xəbər verir ki, indiyədək insanlar tərəfindən qazılmış ən dərin quyu təxminən 12,2 kilometr dərinliyə çatıb və bu rekord elmi tarixə mühüm geoloji tədqiqat kimi daxil olub.

Bu rekord qazıntı 1970-ci ildə başlanmış Kola Superdeep Borehole layihəsi çərçivəsində həyata keçirilib. Layihə Kola Peninsula bölgəsində aparılıb və əsas məqsəd Yer qabığının quruluşunu daha dərindən öyrənmək idi. Tədqiqatçılar burada 12 262 metr dərinliyə qədər qazıntı apararaq Yer tarixinin geoloji qatları haqqında qiymətli məlumatlar əldə ediblər.

Maraqlı fakt ondan ibarətdir ki, bu dərinlik Yer kürəsinin radiusu ilə müqayisədə çox kiçikdir. Yer kürəsinin radiusu təxminən 6371 kilometrdir, yəni insanın qazdığı ən dərin quyu planetin daxili hissəsinə cəmi 0,2 faizdən də az məsafəni əhatə edir. Bu isə Yer qabığının alt qatları və mantiyanın böyük hissəsinin hələ də birbaşa tədqiq olunmadığını göstərir.

Qazıntı zamanı alimlər gözlənilməz nəticələrlə də qarşılaşıblar. Məsələn, təxmin ediləndən daha yüksək temperatur qeydə alınıb və bəzi qədim süxurlarda mikroskopik fosil izlərinə rast gəlinib. Bu kəşflər Yer qabığının yaranma tarixi və geoloji proseslər haqqında yeni məlumatların əldə edilməsinə kömək edib.

Bu layihə göstərir ki, müasir texnologiyalara baxmayaraq, Yer kürəsinin daxili quruluşu hələ də böyük ölçüdə sirr olaraq qalır və geoloqlar gələcəkdə daha dərin qazıntılar aparmaq üçün yeni üsullar üzərində işləməyə davam edirlər.

Xəbər lenti