24-04-2026, 13:30

Yuxu və Məhsuldarlıq: Gecə Saatlarında İşləmək Beynimizə Necə Təsir Edir?

 

Müasir dünyada "gecə quşu" olmaq və səhərə qədər işləmək bir çoxları üçün adi hala çevrilib. Lakin insan bədəni təbii olaraq günəş işığına və qaranlıq dövrünə, yəni sirkad ritmlərinə uyğun proqramlaşdırılıb. Gecə saatlarında beynimiz özünü bərpa etməli və gün ərzində topladığı məlumatları emal etməlidir. Bu təbii prosesi pozaraq işləmək, qısa müddətdə məhsuldar görünsə də, uzun müddətdə ciddi fəsadlar törədir. Yuxusuz qalmaq beynin koqnitiv funksiyalarını zəiflədir və qərar vermə qabiliyyətini aşağı salır. Bir çox insan gecə yarısı gələn yaradıcılıq dalğasına aldansa da, bu əslində beynin yorğunluq fonunda göstərdiyi qeyri-adi bir reaksiyadır.

Pressline.az xəbər verir ki, yuxu mütəxəssisləri gecə işləməyin bədənin metabolik balansını pozduğunu vurğulayırlar. Mütəxəssislər qeyd edirlər ki, "Bir gecəlik yuxusuzluq insanın diqqət səviyyəsini sərxoşluq dərəcəsinə qədər endirə bilər". Beynimiz melatonin hormonu vasitəsilə dincəlməli olduğu halda, süni işıq qarşısında qalmaq stress hormonlarını artırır. Gecə işləyən şəxslərdə yaddaş zəifliyi və emosional gərginlik daha tez-tez müşahidə olunur. Məhsuldarlıq yuxunun miqdarından deyil, həm də keyfiyyətindən birbaşa asılıdır. Gecə yuxusunu qurban verərək görülən işlərin keyfiyyəti adətən səhər saatlarında görülənlərdən aşağı olur. Bədənin bioloji saatı ilə mübarizə aparmaq uzunmüddətli perspektivdə tükənmişlik sindromuna yol açır. Sağlam yuxu rejimi beynin "təmizlik" funksiyasını yerinə yetirməsi üçün zəruridir. Məhsuldarlığı artırmaq üçün gecə saatlarını işə deyil, tam istirahətə ayırmaq lazımdır. Erte oyanıb işə başlamaq beyin üçün daha təbii və effektiv bir yanaşmadır. Sağlamlıq hər bir uğurun təməlində dayanır.

Xəbər lenti