20-03-2026, 12:00

Timsahların uzunmüddətli aclığa dözümlülüyü

Pressline.az xəbər verir ki, Timsah kimi sürünənlər qeyri-adi bioloji xüsusiyyətlərə malikdir və onlar uzun müddət qida qəbul etmədən yaşaya bilmə qabiliyyəti ilə elmi araşdırmalarda xüsusi maraq doğurur.

Timsahlar “ölü halda” yaşamaq kimi mifləşdirilən vəziyyətə sahib olmasalar da, həqiqətdə onların çox yavaş Metabolizm sistemi sayəsində uzun müddət aclığa dözmək qabiliyyəti var. Soyuqqanlı (ektoterm) heyvanlar olduqları üçün bədən temperaturunu sabit saxlamaq üçün əlavə enerji sərf etmirlər və bu da onların enerji ehtiyacını kəskin azaldır.

Ektotermiya prinsipi timsahların davranışında əsas rol oynayır. Ətraf mühit soyuq və ya qida az olduqda onların orqanizmi “enerji qənaət rejiminə” keçir və ürək döyüntüsü, nəfəsalma və hərəkət aktivliyi minimuma enir. Bu vəziyyət onlara həftələrlə, hətta uyğun şəraitdə aylarla qida qəbul etmədən yaşama imkanı verə bilər.

Bu adaptasiya xüsusilə quraqlıq və qida qıtlığı olan bölgələrdə üstünlük yaradır. Timsahlar su hövzələrinin quruması və ya ovun azalması zamanı öz metabolik fəaliyyətlərini kəskin şəkildə aşağı salaraq enerji ehtiyatlarını qoruyurlar. Adaptasiya baxımından bu, ekstremal şəraitə uyğunlaşmanın ən effektiv nümunələrindən biridir.

Zoologiya sahəsində aparılan araşdırmalar göstərir ki, iri timsah növləri xüsusilə böyük enerji ehtiyatına malik olduqları üçün uzun müddət qida olmadan sağ qala bilirlər, lakin bu, aktiv həyatın tam dayandırılması deyil, ciddi dərəcədə yavaşlaması deməkdir.

Timsahların “aylarla aclığa dözməsi” onların ölü vəziyyətdə qalması deyil, çox aşağı metabolik aktivliklə enerjini maksimum dərəcədə qoruyan bioloji uyğunlaşma strategiyasıdır.

Xəbər lenti