24-03-2026, 10:00

Dəniz balıqlarında hiss orqanları: burun deliklərinin ikili funksiyası

Dəniz mühitində yaşayan canlılar ətraf mühiti qavramaq üçün yüksək dərəcədə inkişaf etmiş hiss orqanlarına malikdir və bu xüsusiyyət onların sağ qalmasında mühüm rol oynayır.

Pressline.az xəbər verir ki, bəzi dəniz balıqları burun dəliklərindən (nəfəs yolları ilə əlaqəsi olmayan burun açılışlarından) yalnız qoxunu deyil, həm də su axınındakı dəyişiklikləri hiss etmək üçün istifadə edə bilir.

Dəniz balıqları suyu tənəffüs üçün burunla deyil, qəlsəmələr vasitəsilə qəbul edir. Burun dəlikləri isə əsasən kimyəvi siqnalların – yəni qoxu molekullarının – analizində iştirak edir. Bu, onların qida tapması, təhlükəni hiss etməsi və digər balıqlarla əlaqə qurması üçün vacibdir.

Bəzi növlərdə bu hiss orqanları o qədər həssasdır ki, suyun içindəki ən kiçik kimyəvi dəyişiklikləri belə ayırd edə bilir. Bu xüsusiyyət xüsusilə ovçuluq edən yırtıcı balıqlar üçün böyük üstünlük yaradır.

Okean axınları ilə bağlı dəyişikliklər də dolaylı şəkildə hiss edilə bilər, çünki suyun hərəkəti qoxu molekullarının yayılma istiqamətini dəyişdirir. Beləliklə, balıqlar həm qoxu, həm də suyun hərəkət dinamikası haqqında məlumat əldə etmiş olur.

Bu ikili funksionallıq dəniz canlılarının adaptasiya qabiliyyətini artırır və onların mürəkkəb ekosistemlərdə effektiv şəkildə yaşamasına imkan yaradır.

Bəzi dəniz balıqları üçün burun delikləri təkcə qoxu orqanı deyil, həm də ətraf mühitin dinamikasını dərk etməyə kömək edən mühüm sensor sistem kimi çıxış edir.

Xəbər lenti