Fransada iqtisadi vəziyyətin pisləşməsi və hökumətə qarşı narazılıqlar ölkədə siyasi gərginliyi artırıb. Oktyabrda biznes fəallığı yenidən azalıb, dövlət borcları üzrə faizlər son 24 ilin ən yüksək səviyyəsinə yüksəlib, küçə etirazları isə hakimiyyət üçün əlavə çətinliklər yaradıb.

Pressline.az xəbər verir ki, “Reuters” agentliyinin məlumatına görə, iqtisadi təzyiqlər və siyasi qeyri-müəyyənlik Fransanın maliyyə bazarlarına da təsir göstərir.

S&P Global-ın oktyabrın 23-də açıqladığı ilkin sorğu nəticələrinə əsasən, Fransada biznes fəallığı gözlənilmədən azalıb. Sentyabrda qeydə alınan artım qısa müddətdə dayanıb, mal və xidmətlərə tələbat isə may ayından bəri ən kəskin geriləməni yaşayıb. Sorğuda iştirak edən şirkətlər bu vəziyyəti siyasi qeyri-müəyyənlik və iqtisadi təzyiqlərlə əlaqələndiriblər.

S&P Global Market Intelligence şirkətinin baş iqtisadçısı Co Heyz bildirib ki, maliyyə şərtlərinin sərtləşməsi və siyasi təzyiqlərin artması sentyabrda müşahidə olunan iqtisadi canlanmanın davam etməsinə imkan verməyib.

Dövlət borcu və kredit xərcləri artır

Fransanın iqtisadi problemlərindən biri dövlət büdcəsinin kəsirinin azaldılması ilə bağlı çətinliklərdir. İnvestorlar hökumətin dövlət maliyyəsini sağlamlaşdırmaq imkanlarına dair narahatlıqlarını artırıblar. Nəticədə Fransa dövlət istiqrazlarının gəlirliliyi yüksəlib.

“Reuters”in oktyabrın 22-də yaydığı məlumata görə, Fransanın 10 illik dövlət istiqrazlarının gəlirliliyi 5,14 faizə yaxınlaşıb. Bu göstərici 2002-ci ildən bəri ən yüksək səviyyədir. Fransa ilə Almaniyanın 10 illik dövlət istiqrazları arasındakı gəlirlilik fərqi də avrozonada borc böhranı dövründən bəri görünməmiş həddə çatıb.

İstiqraz gəlirliliyinin yüksəlməsi dövlətin yeni borclanmasını bahalaşdırır. Bu isə hökumətin sosial proqramlara, ictimai xidmətlərə və digər büdcə xərclərinə daha çox vəsait ayırmaq imkanlarını məhdudlaşdıra bilər.

Küçə etirazları hökumətə təzyiqi artırır

Oktyabrın 17-də Fransanın müxtəlif şəhərlərində keçirilən etirazlar iğtişaşlara, mağazaların talan edilməsinə və dövlət obyektlərinə ziyan vurulmasına səbəb olub. Fransa hökumətinin məlumatına görə, 3 mindən çox mağaza talan edilib və ya zərər görüb. Hadisələrdən sonra polis təhlükəsizlik tədbirlərini gücləndirib.

Etirazların əsas səbəbləri arasında yaşayış xərclərinin yüksəkliyi, ictimai xidmətlərin vəziyyəti və hökumətin büdcə siyasətinə narazılıq göstərilir. “Sarı jiletlilər” hərəkatı Parisdə yeni yürüş keçirmək üçün müraciət edib. Həmkarlar ittifaqları isə noyabrın 5-də ölkə üzrə etiraz aksiyası keçirməyə hazırlaşırlar.

Prezident Emmanuel Makron oktyabrın 22-də bildirib ki, zorakılıq və talanlarla əlaqəli hesab edilən qanunsuz aksiyalara qarşı məhdudiyyətlər tətbiq olunacaq. Bununla yanaşı, həmkarlar ittifaqlarının təşkil etdiyi dinc nümayişlərin keçirilməsinə icazə verilə bilər.

Siyasi böhran iqtisadiyyata necə təsir edir?

Fransada siyasi qeyri-sabitlik dövlət büdcəsinin qəbulunu və maliyyə kəsirinin azaldılmasına yönəlmiş tədbirləri çətinləşdirir. İnvestorların hökumətin gələcək siyasəti ilə bağlı qeyri-müəyyənlikdən narahat olması borclanma xərclərini artırır. Bahalaşan kreditlər isə həm dövlətə, həm şirkətlərə, həm də istehlakçılara əlavə təzyiq yarada bilər.

Beləliklə, Fransada iqtisadi zəifləmə, dövlət borcunun maliyyələşdirilməsi ilə bağlı çətinliklər və küçə etirazları bir-birini gücləndirən problemlərə çevrilib. Hökumətin qarşısında həm ictimai narazılığı azaltmaq, həm də dövlət maliyyəsinin dayanıqlığını qorumaq vəzifəsi dayanır.